ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΙΑ

Δεν είναι εποχές ουδετερότητας και πολιτικών διαχειριστών

ΜΑΡΙΛΙΖΑ ΞΕΝΟΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ
Δεν είναι εποχές ουδετερότητας και πολιτικών διαχειριστών - Κεντρική Εικόνα

Τα δυσοίωνα μηνύματα στην Αμερική και στην Ευρώπη επιβάλλουν να κοιτάξουμε τη μεγάλη εικόνα ενός κόσμου που συνεχώς σκεπάζεται από γκρίζα και αντιδραστικά σύννεφα αβεβαιότητας και οπισθοδρόμησης. Η επικράτηση του Ντόναλντ Τραμπ για το χρίσμα των Ρεπουμπλικάνων δεν προκάλεσε απλώς σοκ, μπορεί να λειτουργήσει και ως ο καταλύτης ενός ζοφερού μέλλοντος.

Η διεθνής κρίση που ξεκίνησε από τις παράπλευρες συνέπειες μιας άναρχης παγκοσμιοποίησης της οικονομίας και τη θεσμοποίηση του ακραίου νεοφιλελευθερισμού, σταδιακά με πολιτική και κοινωνική διολίσθηση οδηγεί στην επέλαση ακροδεξιών και νεοφασιστικών δυνάμεων που, ενώ πριν μερικά χρόνια θα θεωρείτο αδιανόητη, σήμερα αποτελεί μια σκοτεινή εκδοχή του μέλλοντος μας. Το ζούμε στην Ευρωπαϊκή Ένωση με την αποδυνάμωση των κοινοβουλευτικών και συλλογικών θεσμών, την επικράτηση του Ευρωσκεπτικισμού και την ανάπτυξη φυγόκεντρων τάσεων, όπως αναδεικνύει και το επερχόμενο Βρετανικό δημοψήφισμα, τη ραγδαία άνοδο της ακροδεξιάς στην Αυστρία, στη Γερμανία, στην Ολλανδία, και βέβαια να μη ξεχνάμε τη Λεπέν που βαδίζει με ισχυρή πρωτιά στις δημοσκοπήσεις για τις Γαλλικές Προεδρικές εκλογές του χρόνου. Τη διολίσθηση αυτήν τη ζήσαμε και στη χώρα μας με την είσοδο της Χρυσής Αυγής στη Βουλή, κάτι αδιανόητο πριν μερικά χρόνια, και κυρίως με την αυξανόμενη επιρροή των απόψεων της σε ένα ευρύτερο φοβισμένο και απελπισμένο κομμάτι της κοινωνίας.

Όπως φάνηκε πρόσφατα και από την οριακή επικράτηση του δημοκρατικού υποψήφιου στην Αυστρία, η συγκυριακή δημοκρατική εκλογική αντισυσπείρωση απλώς αποτρέπει το κακό, ενώ αυτό από κάτω θεριεύει όσο δεν αντιμετωπίζονται τα οικονομικά και κοινωνικά αίτια που το ενισχύουν. Όσο η επικρατούσα αδιέξοδη πολιτική στην Ευρώπη παραμένει η ίδια, η διολίσθηση θα μεταβάλλεται σε κατηφόρα. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει φτάσει πια σε ένα σημείο που με μεγάλη καθυστέρηση θα αναγκαστεί τελικά να αλλάξει πολιτική για να επιβιώσει δημοκρατικά και οικονομικά, αλλά όσο περνάει ο καιρός οι συνέπειες θα είναι τραγικές, καταστροφικές και ενδεχομένως δύσκολα αναστρέψιμες.

Δεν είναι αυτές εποχές ουδετερότητας και πολιτικών διαχειριστών! Γι αυτό εξάλλου και οι Ευρωπαϊκές σοσιαλδημοκρατικές δυνάμεις που συνθηκολόγησαν ιδεολογικά με τον νεοφιλελευθερισμό και πολιτικά με τη συντήρηση βιώνουν την παρακμή, ενώ αναπτύσσονται ριζοσπαστικές προοδευτικές δυνάμεις στην Αμερική, όπως ο Μπέρνυ Σάντερς, και παντού στην Ευρώπη με την ανάδειξη ευρύτερων προοδευτικών και αριστερών συμμαχιών.

Διανύουμε εποχή κινδύνων, γεωπολιτικών ανακατατάξεων και βίαιων αλλαγών. Η Ευρώπη αντιμετωπίζει τώρα τις δραματικές συνέπειες τόσο της οικονομικής κρίσης όσο και της αδιέξοδης περιοριστικής πολιτικής που επιβλήθηκε στην Ευρωζώνη για την αντιμετώπιση της. Μια πολιτική που με την ιδεοληπτική εμμονή και επιβολή ενός «νεοφιλελεύθερου μονόδρομου» βύθισε τις οικονομίες των κρατών μελών της στην ύφεση, υπονόμευσε το Ευρωπαϊκό θεσμικό οικοδόμημα και κοινωνικό μοντέλο, διαμόρφωσε το πεδίο ισοπέδωσης και απαξίωσης της πολιτικής, και το πρόσφορο έδαφος ανάπτυξης ακραίων, μισαλλόδοξων και νεοφασιστικών δυνάμεων.

Σήμερα απαιτείται ανάδειξη αξιών, προοδευτική πολιτική, αναπτυξιακή και κοινωνική στρατηγική, και συμμαχίες με καθαρό πολιτικό λόγο και ισχυρό κοινωνικό μέτωπο. Οι καιροί ου μενετοί! επιβάλλεται αφύπνιση, δημοκρατική - προοδευτική συσπείρωση, δράση και αλλαγή των Ευρωπαϊκών πολιτικών και συσχετισμών! Πόσο επίκαιρος ο Μπρεχτ που έγραψε στα μαύρα χρόνια του '30 «επειδή τα πράγματα είναι όπως είναι, τα πράγματα δεν θα παραμείνουν όπως είναι».